2018-12-11 Tom Denee in Londen

Onze man in Londen: Tom Denee (deel 2)

‘Van alle opties is een harde Brexit de meest nadelige voor patiënten.’ Dat zegt Tom Denee van geneesmiddelenbedrijf Janssen, net nadat maandag bekend werd dat de Brexit-stemming in het Britse parlement wordt verzet van 11 december naar een latere datum.

12 dec 2018

Denee startte zijn loopbaan in de geneesmiddelensector in Nederland. Sinds begin dit jaar werkt hij voor Janssen in High Wycombe – net buiten zijn woonplaats Londen – als Senior Manager Health Economics, Market Access and Reimbursement United Kingdom. Dinsdagochtend, onderweg van huis naar kantoor, reageert hij telefonisch op het uitstel van de stemming: ‘Het is hier nu een totale chaos in de politiek, maar het gewone leven gaat gewoon door. In mijn werk verandert nu nog niet veel.’

Drie scenario’s
Hij zet de drie meest waarschijnlijke opties op een rij. ‘In het eerste scenario krijgt premier Theresa May vroeg of laat toch een akkoord van het Britse parlement op de deal die zij is overeengekomen met de EU. Dat zal niet eenvoudig zijn, maar als het haar lukt, verandert er volgend jaar nog niet veel voor farmaceutische bedrijven en patiënten in Groot-Brittannië. Dan moet trouwens ook het Europees parlement nog akkoord gaan, maar dat is een kleinere hobbel.’

Vertragingen
Een ander scenario is dat de deal van May wordt weggestemd. Dat kan uitmonden in een harde Brexit, waarbij niets is geregeld voor Britse patiënten. ‘Dat is echt een doemscenario, dat steeds realistischer wordt’, zegt Denee. ‘Import en export van goederen, dus ook van medicijnen, worden dan veel moeilijker voor de Britten. Dat kan leiden tot tekorten van bestaande geneesmiddelen in het Verenigd Koninkrijk, maar ook op het Europese vasteland. Ook klinisch onderzoek naar nieuwe medicijnen wordt lastiger, omdat bij fase 3 studies patiënten en producten uit allerlei verschillende landen zijn betrokken. Vrij verkeer van personen en goederen is dan niet meer mogelijk, omdat Groot-Brittannië alles eerst opnieuw moet uitonderhandelen. Daarnaast loopt de toelating van nieuwe medicijnen in Groot-Brittannië vertraging op, want de Britse geneesmiddelenautoriteit MHRA krijgt het dan ineens heel druk, omdat we niet meer meeliften met de beoordelingen en goedkeuringen van de EMA.’

Nieuw referendum?
Er is nog een derde mogelijkheid, die tot voor kort ondenkbaar leek te zijn voor de premier en haar kabinet, schetst Denee. ‘Er gaan hier steeds meer stemmen op om de Brexit helemaal af te blazen, hoewel daar wel een nieuw referendum voor nodig is. Media als BBC en The Times schenken daar regelmatig aandacht aan. En ook binnen politieke kringen merk je dat het idee van een nieuw referendum meer en meer wordt gebruikt om ook het Brexit-kamp af te schrikken. Je ziet op alle fronten toch wel koudwatervrees ontstaan.’ Als dit scenario uitkomt, blijft de schade voor patiënten beperkt. In deel 1 van deze interviewserie zei Denee al dat hij nog geen enkel voordeel van de Brexit heeft kunnen ontdekken voor de patiënt. Het Europese Hof van Justitie bepaalde maandag dat Groot-Brittannië het Brexit-verzoek eenzijdig mag intrekken.

Voorraden
Wat betekent dit voor zijn werk in Londen? ‘Doordat we al een paar jaar niet precies weten welke kant het uiteindelijk op gaat, gaan we uit van het slechtste scenario, de harde Brexit. Dan kan het daarna alleen maar meevallen. Mede op aandringen van de Britse regering bouwen we daarom extra voorraden op van onze medicijnen. Maar het heeft natuurlijk meer consequenties, vooral voor de registratie van nieuwe medicijnen en voor klinisch onderzoek. Vanuit ons moederbedrijf, Johnson & Johnson, besteden zo’n twintig collega’s al maanden een groot deel van hun tijd aan de Brexit.’

Demonstraties
‘Veel Britten ondergaan het gelaten’, zegt Denee. ‘Maar ik ken ook mensen die fanatiek meelopen in demonstraties tegen de Brexit, omdat zij zich enorme zorgen maken. Hoe dan ook, 2019 wordt voor dit land het jaar van de waarheid.’

Tom Denee was in 2017 een jaar lang voorzitter van de Young Innovators of Medicines, de jongerentak van de Vereniging Innovatieve Geneesmiddelen.

Onze man in Londen: Tom Denee (deel 1)