gentherapie

‘Milieuregels belemmeren kankeronderzoek – en therapie’

17 dec 2019

Genetisch gemodificeerde afweercellen vormen geen enkel milieurisico, maar kunnen wel uitbehandelde kankerpatiënten genezen. Toch houdt de Nederlandse milieuwetgeving dit soort behandelingen tegen. Dat is slecht nieuws voor het klinisch onderzoek en patiënten in Nederland.

Dat stellen vijf wetenschappers afgelopen week in het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde. ‘De huidige, zware en onrealistische milieubeoordeling vormt een serieus probleem voor patiënten, onderzoekers en bedrijven’, schrijven onderzoekers Marcel Kenter, Hans Clevers, René Medema, Jan Cornelissen en John Kastelein.

Achterhaald
Nederland kent binnen Europa de zwaarste en langdurigste procedures voor de afgifte van milieuvergunningen voor klinisch gentherapie-onderzoek. De milieuregelgeving voor gentherapie en andere geneesmiddelen met een genetisch gemodificeerd organisme (ggo) stamt nog uit de vorige eeuw. Daarbij wordt uitgegaan dat afweercellen uit de patiënt en ziekenhuis kunnen ontsnappen en een risico vormen voor het milieu. ‘Maar deze gedachte is achterhaald; ggo’s vormen geen enkel milieurisico’, stellen Kenter et al.

Eenvoudige oplossing
Eerdere inspanningen om dit aan te kaarten bij het ministerie van I&W, hebben nauwelijks effect gehad, stellen de vijf wetenschappers. ‘De politieke wil en het gevoel van urgentie lijken te ontbreken, en dat is slecht nieuws voor het klinisch onderzoek en de kankerpatiënten in ons land.’ Volgens de onderzoekers is het probleem eenvoudig oplosbaar, namelijk aanpassing van de lagere nationale milieuwetgeving. Ze roepen minister Van Nieuwenhuizen, verantwoordelijk voor het ggo-dossier, op hier vaart achter te zetten, zodat ‘de maatschappelijke en economische kansen zo goed mogelijk worden benut’.

Echte oplossing
De Vereniging Innovatieve Geneesmiddelen herkent de noodroep van de wetenschappers. ‘We weten al een aantal jaar dat de milieuwetgeving hopeloos verouderd is en de Nederlandse onderzoeker en patiënt op achterstand zet’, aldus Peter Bertens, senior beleidsadviseur van de Vereniging. ‘Helaas zien we dat Nederland onderaan bungelt op Europese lijsten van aanvraagtijden voor vergunningen. Hierdoor passeren bedrijven Nederlandse ziekenhuizen steeds vaker en missen Nederlandse wetenschappers aansluiting bij baanbrekend klinisch onderzoek. Belangrijker nog is dat ook patiënten behandelopties mislopen. En die kunnen zich dat vaak niet permitteren. We sluiten ons als bedrijven dan ook graag aan bij de oproep van de onderzoekers voor een snelle, maar ook een èchte oplossing.’

Brochure Cel- en Gentherapie