De gegevens over de afgelopen 18 maanden wijzen op een dalende trend in het aantal door de FDA goedgekeurde geneesmiddelen dat vervolgens ook door het EMA wordt toegelaten voor de Europese markt. Sinds oktober 2025 is die daling volgens EFPIA extra scherp. Tegelijkertijd bouwt China steeds sneller een positie op als alternatieve markt voor goedkeuring en introductie van nieuwe geneesmiddelen.
Gevolgen van Amerikaans MFN-beleid
EFPIA verwacht dat de monitor de komende maanden ook meer inzicht geeft in de gevolgen van het Amerikaanse ‘Most Favoured Nation’-beleid (MFN) op andere landen wereldwijd. De maatregel koppelt prijzen in de VS aan die in andere landen. Dit kan ertoe leiden dat bedrijven strategischer omgaan met waar en wanneer zij geneesmiddelen introduceren, om prijsreferenties te beïnvloeden.
Het is nog te vroeg voor harde conclusies, maar de signalen wijzen erop dat de toegang van Europese patiënten tot nieuwe geneesmiddelen verder onder druk kan komen te staan. Belangrijke factoren zijn de onzekerheid op de EU-markt, de beperkte patiëntentoegang tot nieuwe geneesmiddelen en het feit dat bedrijven prioriteit geven aan de Verenigde Staten; de belangrijkste markt, die goed is voor 74,1% van de wereldwijde farmaceutische omzet van nieuwe werkzame stoffen, tegenover 15,6% in Europa.
China streeft EU voorbij
De monitor maakt zichtbaar hoe snel de wereldwijde dynamiek verandert. Daarin blijven de Verenigde Staten voor bedrijven wel nog steeds de belangrijkste markt voor innovatieve geneesmiddelen, zowel voor toelating als voor commerciële introductie. Dat hangt samen met de omvang van de Amerikaanse markt en met de volgorde waarin bedrijven hun dossiers indienen en producten lanceren. De belangrijke verschuiving is dat China de Europese Unie naar verwachting binnenkort voorbijstreeft bij het goedkeuren en introduceren van door de FDA goedgekeurde geneesmiddelen.
Daarmee ontstaat een nieuw internationaal speelveld waarin Europa niet langer vanzelfsprekend de tweede toegangspoort is voor innovatieve geneesmiddelen. Voor patiënten en zorgstelsels is dat relevant, omdat latere toelating uiteindelijk ook kan doorwerken in latere beschikbaarheid.
Een bepalende factor in deze verschuiving is hoe landen omgaan met prijzen en vergoeding van geneesmiddelen. Verschillen tussen regio’s beïnvloeden steeds vaker waar bedrijven hun medicijnen als eerste introduceren. Het Amerikaanse MFN-beleid kan deze dynamiek verder versterken.
De EFPIA heeft hier enkele rapporten over gepubliceerd:
Neem voor meer informatie of interviewverzoeken contact op met:
Meer over de oplopende druk op Europa vanuit de VS en China:
TrumpRx.gov is live: wat het Amerikaanse geneesmiddelenbeleid betekent voor Nederland
Amerikaans beleid met prijsvergelijkingen kan toegang tot nieuwe behandelingen in Nederland onder druk zetten
Geneesmiddelensector: Europa en Nederland raken achterop bij VS en China
Innovatiekloof met VS en China onderstreept het belang van meer medische R&D in Nederland
