ronde tafel

Hoorzitting: samen werken aan registers en diagnostiek

Laten we samen werken aan nationale patiëntregisters per ziektebeeld en betere diagnostiek. Dat was een breed gedeelde mening maandag 2 oktober, tijdens het rondetafelgesprek Farmaceutische industrie in de Tweede Kamer.

3 okt 2017

Dianda Veldman (Patiëntenfederatie Nederland) was een van de 21 sprekers tijdens de hoorzitting, georganiseerd door de vaste commissie VWS. Zij brak een lans voor registers, die per ziektebeeld duidelijk kunnen maken welk geneesmiddel bij welke patiënt aanslaat. ‘Bij cystic fibrosis werkt dat nu al uitstekend.’ Gerard Schouw (Vereniging Innovatieve Geneesmiddelen) was het met haar eens, net als diverse andere sprekers uit de geneesmiddelensector. Er was ook veel eensgezindheid over het belang van betere diagnostiek en personalised medicine. Al deze ontwikkelingen maken de inzet van geneesmiddelen effectiever. Dat is goed voor de patiënt en kostenbesparend.

Constructief
Voor de ronde tafel waren sprekers genodigd uit de geneesmiddelensector, wetenschap en medische wereld. De sfeer was constructief. De woorden ‘dialoog’ en ‘samenwerking’ vielen veelvuldig. Wouter Bos (VUmc) benoemde de wederzijdse afhankelijkheid tussen ziekenhuizen, de geneesmiddelensector en de overheid. Bos memoreerde ook het belang van een open gesprek. Schouw vatte het als volgt samen: ‘Laten we niet over elkaar, maar met elkaar praten.’ Hij voegde er aan toe: ‘Laten we samen verantwoordelijkheid nemen voor het zorgbudget, met de geneesmiddelensector aan tafel. Dat is een nieuwe weg, die wij graag inslaan’.

Gezamenlijk belang
‘Er is geen tegenstelling. Er is een gezamenlijk publiek-privaat belang.’ Dat zei Paul Korte (algemeen directeur Janssen) in antwoord op een vraag van PVV-Kamerlid Fleur Agema. Over transparantie zei Korte: ‘Wij zijn beursgenoteerd, dus we moeten veel publiceren in onze jaarverslagen. En dat doen we ook.’ Korte trok ook de vergelijking met andere Europese landen. ‘In een land als België werken overheid en de geneesmiddelensector goed samen, in een zorgakkoord. Dat kan in Nederland ook.’

Beter inschatten
Cornelis Boersma (GSK) vertelde de commissie dat hij van dilemma’s en paradoxen naar een ‘coalition of the doing’ toe wil. Wiebke Rieb (Pfizer) benadrukte dat elke patiënt maar één ding wil: beter worden. Ze voegde daar aan toe dat de totale medicijnkosten in Nederland de afgelopen tien jaar nauwelijks zijn gestegen, maar dat het goed is om samen naar de toekomstige betaalbaarheid te kijken. Over transparantie zei Rieb dat Pfizer alle resultaten van geneesmiddelenonderzoek bekend maakt. ‘Zowel de resultaten van mislukte als geslaagde onderzoeken.’ Ad Antonisse (AstraZeneca) zei daarover: ‘Ook vastgelopen medicijnonderzoek levert kennis op. Daar leren we veel van. Belangrijk is ook dat we steeds beter kunnen inschatten welk middel bij wie werkt, dankzij biomarkers en dergelijke.’

Sprong voorwaarts
Hoogleraar Translationele Gastro-enterologie Sander van Deventer vertelde dat bij Alzheimer 99 procent van de onderzoeken naar een goed geneesmiddel is mislukt, tot nu toe. ‘Maar dat heeft al wel ruim 50 miljard euro gekost. Daar moeten we reëel over zijn.’ Hij zei verder: ‘De grote sprongen voorwaarts in gezondheid van de afgelopen decennia zijn voor het overgrote deel te danken aan nieuwe geneesmiddelen. Niet aan betere artsen of betere ziekenhuizen.’ Van Deventer vindt dat dit aspect te vaak onderbelicht blijft. Anita Atema (Celgene) wees er op dat haar bedrijf 40% van de omzet investeert in innovatie, voor de medicijnen van morgen.

Niet alleen kosten
Jos Kosterink (RUG/UMCG) gaf aan dat het belangrijk is niet alleen naar de kosten van geneesmiddelen te kijken, maar ook naar de doelmatigheid. ‘Daar is veel meer te halen’, zei hij. Anita Atema (Celgene) meldde dat zij zich niet alleen verantwoordelijk voelt voor de ontwikkeling en productie van medicijnen, maar ook voor de toegang van de patiënt tot die medicijnen. Ze vertelde ook over de bemoedigende samenwerking met verzekeraars en ziekenhuizen bij een kankergeneesmiddel, volgens het model pay for benefit. ‘Betaling is alleen nodig als het bij die specifieke patiënt aanslaat.’

Klik hier om het debat terug te kijken.

Conceptverslag_Farmaceutische_industrie